Bảo tồn động vật hoang dã là gì?

• Giữ gìn đa dạng sinh học: Việt Nam là một trong những quốc gia có đa dạng sinh học cao. Việc bảo tồn giúp duy trì sự phong phú của các loài gen, loài và hệ sinh thái, tạo nên một môi trường sống khỏe mạnh.

• Cân bằng hệ sinh thái: Động vật hoang dã giúp thụ phấn cho cây, phát tán hạt giống, kiểm soát sâu bệnh và duy trì chuỗi thức ăn. Sự biến mất của một loài có thể gây ra hiệu ứng domino, ảnh hưởng đến toàn bộ hệ sinh thái. Ví dụ, chim và dơi giúp kiểm soát côn trùng gây hại cho nông nghiệp.

• Phát triển kinh tế và du lịch bền vững: Các khu bảo tồn và vườn quốc gia như Cúc Phương, Cát Bà, Phong Nha-Kẻ Bàng thu hút khách du lịch yêu thiên nhiên. Hoạt động du lịch sinh thái có trách nhiệm tạo ra thu nhập cho cộng đồng địa phương và khuyến khích họ tham gia bảo vệ môi trường.

• Giá trị khoa học và giáo dục: Động vật hoang dã là đối tượng nghiên cứu quan trọng, giúp chúng ta hiểu hơn về sự sống, y học và tiến hóa. Chúng cũng là công cụ giáo dục trực quan để nâng cao ý thức bảo vệ thiên nhiên cho các thế hệ tương lai.

• Mất môi trường sống: Việc chuyển đổi rừng thành đất nông nghiệp, xây dựng cơ sở hạ tầng và đô thị hóa làm thu hẹp và chia cắt môi trường sống của các loài. Ví dụ, việc xây dựng các công trình ven biển ảnh hưởng đến bãi đẻ của rùa biển tại Côn Đảo.

• Săn bắt và buôn bán trái phép: Đây là mối đe dọa trực tiếp và nguy hiểm. Nhiều loài như tê tê, hổ, voi bị săn lùng để lấy các bộ phận cơ thể, phục vụ cho nhu cầu tiêu thụ và buôn bán bất hợp pháp.

• Ô nhiễm môi trường: Rác thải nhựa, hóa chất nông nghiệp và chất thải công nghiệp gây ô nhiễm nguồn nước và đất, ảnh hưởng đến sức khỏe và sự sinh sản của động vật. Nhiều sinh vật biển tại các khu vực như Vịnh Hạ Long bị ảnh hưởng trực tiếp từ rác thải nhựa.

• Biến đổi khí hậu: Sự thay đổi nhiệt độ và mực nước biển dâng làm thay đổi môi trường sống. Các hệ sinh thái ven biển và đồng bằng sông Cửu Long đặc biệt nhạy cảm với những tác động này, đe dọa các loài chim di cư.

• Tìm hiểu điểm đến: Đọc các quy định của vườn quốc gia hoặc khu bảo tồn bạn sắp đến. Nắm rõ những khu vực được phép và không được phép đi vào.

• Lựa chọn đơn vị du lịch có trách nhiệm: Ưu tiên các công ty du lịch tuân thủ nguyên tắc bảo tồn, tôn trọng văn hóa địa phương và đóng góp cho cộng đồng.

• Chuẩn bị dụng cụ thân thiện môi trường: Mang theo bình nước, hộp đựng thức ăn tái sử dụng và túi rác cá nhân để giảm thiểu rác thải nhựa.

• Tuân thủ nguyên tắc Không Để Lại Dấu Vết (Leave No Trace): Mang về tất cả rác thải bạn tạo ra, đi trên lối mòn có sẵn, không hái hoa, bẻ cành.

• Giữ khoảng cách an toàn: Không tiếp cận, trêu chọc hay cho động vật hoang dã ăn. Việc cho ăn làm chúng mất khả năng kiếm ăn tự nhiên và có thể gây nguy hiểm cho cả bạn và chúng.

• Quan sát một cách có trách nhiệm: Sử dụng ống nhòm hoặc ống kính tele để quan sát từ xa. Giữ im lặng và tránh các hành động đột ngột làm phiền chúng.

• Báo cáo hoạt động đáng ngờ: Nếu bạn phát hiện hành vi săn bắt, bẫy thú hoặc phá rừng, hãy ghi lại thông tin (vị trí, thời gian) và báo cho cơ quan kiểm lâm hoặc các tổ chức bảo tồn như ENV (Education for Nature – Vietnam).

• Chia sẻ kiến thức: Kể lại trải nghiệm của bạn và lan tỏa thông điệp về du lịch có trách nhiệm cho bạn bè và gia đình.

• Ủng hộ các tổ chức bảo tồn: Hỗ trợ các tổ chức uy tín tại Việt Nam đang làm việc để bảo vệ động vật hoang dã thông qua các chương trình tình nguyện hoặc quyên góp.