Buộc dây vào cành (Branch Lashing) là gì?

Buộc dây vào cành (Branch Lashing) là một kỹ năng nền tảng trong bushcraft và sinh tồn. Đây là phương pháp sử dụng dây để liên kết hai hoặc nhiều cành cây lại với nhau. Mục đích là tạo ra các khung kết cấu chắc chắn mà không cần đến dụng cụ hiện đại như đinh, ốc vít hay keo dán. Kỹ thuật này cho phép bạn xây dựng mọi thứ từ những vật liệu có sẵn trong tự nhiên.

Kỹ năng này thể hiện sự thấu hiểu về vật liệu tự nhiên và các nguyên tắc vật lý cơ bản. Thay vì tác động mạnh vào môi trường, bạn học cách làm việc cùng thiên nhiên. Bạn tận dụng sức mạnh của các nút buộc và sức căng của dây để tạo ra sự ổn định. Đây là một kỹ năng tôn trọng tự nhiên, giúp bạn sinh tồn hiệu quả và giảm thiểu dấu chân sinh thái của mình.

Thành thạo kỹ thuật Buộc dây vào cành (Branch Lashing) mang lại nhiều lợi ích thiết thực khi bạn ở ngoài trời. Nó giúp bạn chủ động hơn trong mọi tình huống, từ việc dựng trại đến chế tạo công cụ.

• Xây dựng nơi trú ẩn: Đây là ứng dụng quan trọng nhất. Bạn dùng kỹ thuật này để dựng khung cho lều A-frame, lều tam giác (lean-to), hoặc các loại mái che đơn giản. Ví dụ, khi đi rừng ở Vườn Quốc gia Bidoup Núi Bà, bạn có thể nhanh chóng tạo một khung trú ẩn từ các cành cây khô và phủ lá cây hoặc tấm bạt lên trên để chống mưa.
• Chế tạo đồ dùng dã chiến: Kỹ năng này giúp bạn làm ra nhiều vật dụng hữu ích. Bạn có thể làm một chiếc ghế ba chân, một chiếc bàn nhỏ để chuẩn bị thức ăn, hoặc một cái giá phơi quần áo. Khi cắm trại dài ngày bên bờ suối ở Pù Luông, một chiếc giá treo đồ ăn tự chế giúp bảo vệ thực phẩm khỏi động vật và côn trùng.
• Tạo công cụ sinh tồn: Bạn có thể ghép các cành cây lại để làm cán cho các công cụ, làm thang để trèo lên vị trí cao, hoặc làm cáng cứu thương khẩn cấp. Sự sáng tạo là không giới hạn khi bạn nắm vững các nút buộc cơ bản.
• Thực hành bền vững: Kỹ thuật này khuyến khích việc sử dụng cành cây đã chết hoặc rơi rụng. Bạn không cần phải chặt hạ cây xanh. Khi rời đi, bạn chỉ cần tháo dây và trả lại các cành cây về trạng thái tự nhiên, tuân thủ nguyên tắc Không để lại dấu vết (Leave No Trace).

Có nhiều kiểu buộc dây khác nhau, mỗi kiểu phục vụ một mục đích riêng. Dưới đây là ba kiểu buộc cơ bản và phổ biến nhất mà bất kỳ ai yêu thích hoạt động ngoài trời cũng nên biết.

Buộc Vuông (Square Lashing)

Kiểu buộc này dùng để nối hai cành cây giao nhau tạo thành một góc 90 độ. Nó tạo ra các khớp nối vuông góc, rất cần thiết khi xây dựng các khung hình chữ nhật hoặc hình vuông. Ứng dụng thực tế của nó là làm khung cửa cho lều, khung tường hoặc một chiếc bàn dã chiến.

Buộc Chéo (Diagonal Lashing)

Khi các cành cây bắt chéo nhau nhưng không cần vuông góc, bạn dùng kỹ thuật Buộc Chéo (Diagonal Lashing). Nút buộc này giúp gia cố các thanh giằng chéo trong một kết cấu, ngăn khung bị xô lệch hoặc xiêu vẹo. Nó tăng cường sự ổn định cho toàn bộ công trình, đặc biệt là các nơi trú ẩn lớn hoặc thang tự chế.

Buộc Song song (Shear Lashing)

Kỹ thuật này dùng để buộc hai cành cây nằm song song với nhau. Ứng dụng chính của nó là để nối hai cành cây ngắn thành một cành dài hơn, hoặc để làm chân cho giá ba chân (tripod). Một chiếc giá ba chân rất hữu ích để treo nồi nấu ăn trên bếp lửa hoặc làm trụ đỡ cho mái che trung tâm.

Để thực hiện kỹ thuật này một cách an toàn và có trách nhiệm, bạn cần chú ý đến một vài nguyên tắc quan trọng.

• Lựa chọn vật liệu: Luôn ưu tiên sử dụng các cành cây khô, đã gãy rụng có sẵn trên mặt đất. Tránh chặt cây tươi để bảo vệ hệ sinh thái. Đối với dây buộc, dây dù Paracord là lựa chọn tốt vì độ bền và khả năng chống chịu thời tiết. Dây thừng làm từ sợi tự nhiên cũng là một phương án thân thiện với môi trường.
• Thực hành kỹ thuật đúng: Luôn siết chặt dây trong mỗi vòng quấn để đảm bảo các mối nối không bị lỏng lẻo. Bắt đầu và kết thúc mỗi nút buộc bằng một nút khóa chắc chắn như nút thuyền chài (Clove Hitch) hoặc nút thòng lọng (Timber Hitch).
• Kiểm tra độ chắc chắn: Sau khi hoàn thành, hãy kiểm tra lại độ vững của kết cấu. Dùng tay lắc nhẹ để đảm bảo tất cả các khớp nối đều ổn định trước khi đưa vào sử dụng, đặc biệt là với các công trình chịu tải như ghế hoặc thang.
• Không để lại dấu vết: Khi kết thúc chuyến đi, hãy tháo dỡ các công trình của bạn. Thu lại toàn bộ dây bạn đã sử dụng. Hãy để lại khu vực cắm trại sạch sẽ như lúc bạn đến.

Loại dây nào tốt nhất để thực hiện Branch Lashing?

Dây dù Paracord là lựa chọn phổ biến vì độ bền cao, nhưng bạn cũng có thể dùng dây thừng từ sợi tự nhiên.

Có cần chặt cây tươi để làm Branch Lashing không?

Không, bạn nên ưu tiên sử dụng các cành cây khô đã gãy rụng để bảo vệ môi trường.

Kỹ thuật này có khó học không?

Kỹ thuật này đòi hỏi sự luyện tập, nhưng các kiểu buộc cơ bản khá đơn giản để bắt đầu.