Cự ly dài (Long Distance) là gì?

Trong bối cảnh hoạt động ngoài trời, Cự ly dài (Long Distance) không chỉ đo bằng kilomet. Thuật ngữ này mô tả những hành trình kéo dài qua nhiều ngày, thậm chí nhiều tuần, xuyên qua các địa hình tự nhiên phức tạp. Nó đòi hỏi người tham gia phải tự chủ hoàn toàn về điều hướng, sinh tồn và bảo vệ môi trường.

Một chuyến đi được xem là Cự ly dài khi bạn phải lên kế hoạch chi tiết về lộ trình, nguồn nước, thực phẩm và các điểm hạ trại. Trọng tâm của hoạt động này là kỹ năng xác định phương hướng và di chuyển an toàn trong khi giảm thiểu tác động đến hệ sinh thái. Ví dụ, hành trình xuyên cung Tà Năng - Phan Dũng trong 3 ngày 2 đêm là một chuyến đi Cự ly dài điển hình tại Việt Nam, yêu cầu người đi phải thành thạo kỹ năng đọc bản đồ và quản lý tài nguyên cá nhân.

Để hoàn thành một hành trình Cự ly dài an toàn, bạn cần trang bị một số kỹ năng điều hướng và di chuyển bền vững.

Điều hướng truyền thống (Traditional Navigation)

Đây là nền tảng của mọi hoạt động định hướng. Kỹ năng này bao gồm:

• Đọc bản đồ địa hình (Topographic Map): Bạn cần hiểu các đường đồng mức, ký hiệu và tỷ lệ xích để hình dung được địa hình thực tế. Việc này giúp xác định độ dốc, thung lũng, và các vật cản trên đường đi.
• Sử dụng la bàn (Compass): Kết hợp la bàn với bản đồ giúp bạn xác định phương hướng chính xác, tìm góc phương vị và giữ đúng lộ trình đã vạch ra, đặc biệt trong điều kiện thời tiết xấu hoặc rừng rậm che khuất tầm nhìn.

Điều hướng hiện đại (Modern Navigation)

Công nghệ mang đến các công cụ hỗ trợ hiệu quả, nhưng chúng không thể thay thế hoàn toàn kỹ năng truyền thống.

• Hệ thống định vị toàn cầu (GPS): Các thiết bị GPS chuyên dụng cung cấp tọa độ chính xác, ghi lại quãng đường đã đi và giúp đánh dấu các điểm tọa độ quan trọng (Waypoint). Tuy nhiên, chúng phụ thuộc vào pin và tín hiệu vệ tinh.
• Điện thoại thông minh và ứng dụng: Các ứng dụng bản đồ ngoại tuyến (Offline Map) trên điện thoại là công cụ dự phòng hữu ích. Bạn cần tải trước bản đồ khu vực và luôn mang theo sạc dự phòng.

Hành trình Cự ly dài luôn gắn liền với trách nhiệm bảo vệ môi trường. Việc di chuyển qua các hệ sinh thái hoang dã đòi hỏi bạn phải tuân thủ nghiêm ngặt các nguyên tắc bảo tồn.

Lập kế hoạch và chuẩn bị (Planning and Preparation)

Trước mỗi chuyến đi, hãy nghiên cứu kỹ về khu vực bạn sẽ đến. Tìm hiểu các quy định của Vườn quốc gia hay Khu bảo tồn thiên nhiên. Ví dụ, khi lên kế hoạch đi bộ trong Vườn quốc gia Bạch Mã, bạn cần biết những khu vực nào hạn chế tiếp cận để bảo vệ động vật hoang dã. Lập một lộ trình rõ ràng giúp bạn tránh đi lạc vào các vùng nhạy cảm.

Giảm thiểu tác động môi trường (Minimizing Environmental Impact)

Nguyên tắc cốt lõi là "Không để lại dấu vết" (Leave No Trace).

• Di chuyển trên các lối mòn có sẵn để tránh làm tổn hại thảm thực vật.
• Cắm trại tại các khu vực trống trải, cách xa nguồn nước ít nhất 60 mét để tránh gây ô nhiễm.
• Mang về tất cả rác thải, bao gồm cả rác hữu cơ như vỏ trái cây.
• Bảo vệ nguồn nước bằng cách không dùng xà phòng, chất tẩy rửa trực tiếp trong sông, suối.

Tôn trọng quy định địa phương (Respecting Local Regulations)

Mỗi khu vực tự nhiên đều có những quy định riêng. Ví dụ, tại Khu bảo tồn thiên nhiên Pù Luông, việc đốt lửa trại bị kiểm soát chặt chẽ để phòng chống cháy rừng. Luôn tuân thủ hướng dẫn của kiểm lâm hoặc ban quản lý để đảm bảo an toàn cho bạn và cho hệ sinh thái.

Hãy xem xét một hành trình giả định kéo dài 4 ngày xuyên Vườn quốc gia Cúc Phương. Chuyến đi này không đi theo các tuyến du lịch phổ biến mà đi sâu vào những khu vực được cấp phép đặc biệt.

Ngày 1, bạn bắt đầu từ cổng vườn, sử dụng bản đồ và la bàn để xác định lộ trình đến một thung lũng đã định trước. Bạn phải vượt qua các con suối và di chuyển trên địa hình dốc. Cuối ngày, bạn dựng trại ở một bãi đất trống, tuân thủ quy tắc giữ khoảng cách với nguồn nước.

Ngày 2 và 3, bạn tiếp tục đi sâu hơn, sử dụng GPS để kiểm tra tọa độ và ghi lại lộ trình. Bạn phải tự lọc nước từ suối để sử dụng và quản lý chặt chẽ lượng thực phẩm mang theo. Mọi rác thải đều được thu gom vào túi riêng.

Ngày 4, bạn điều hướng ra khỏi rừng theo một lối mòn khác. Toàn bộ hành trình đòi hỏi sự kết hợp giữa kỹ năng điều hướng, sức bền và ý thức bảo tồn cao độ. Chuyến đi thành công không chỉ là khi bạn về đích an toàn, mà còn là khi bạn không để lại bất kỳ tác động tiêu cực nào cho khu rừng.

Hỏi: Một chuyến đi Cự ly dài thường kéo dài bao lâu?

Trả lời: Thời gian một chuyến đi Cự ly dài phụ thuộc vào địa hình và tốc độ di chuyển, không chỉ dựa vào số kilomet.

Hỏi: Dùng GPS có tốt hơn bản đồ và la bàn không?

Trả lời: Mỗi công cụ có ưu điểm riêng, và việc kết hợp cả hai là phương pháp an toàn và hiệu quả nhất.

Hỏi: Nguyên tắc bảo tồn quan trọng nhất khi đi Cự ly dài là gì?

Trả lời: Nguyên tắc quan trọng nhất là không để lại dấu vết và giữ nguyên trạng môi trường tự nhiên bạn đi qua.