Đường tiếp cận vị trí săn (Stand Access Route) là lộ trình bạn dùng để di chuyển đến và rời khỏi điểm săn hoặc quan sát động vật mà không bị chúng phát hiện.
Đường tiếp cận vị trí săn (Stand Access Route) là con đường hoặc lộ trình được lên kế hoạch cẩn thận để bạn di chuyển vào và ra khỏi vị trí săn bắn hoặc quan sát động vật hoang dã. Mục tiêu chính là giảm thiểu tối đa sự xáo trộn, tránh để lại mùi hương, gây ra tiếng động hoặc bị con mồi nhìn thấy. Đây là một yếu tố chiến thuật quyết định sự thành công của chuyến đi, áp dụng cho cả hoạt động săn bắn thể thao và các hoạt động quan sát tự nhiên như cưỡi ngựa thám hiểm.
Một đường tiếp cận hiệu quả không phải là con đường ngắn nhất hay dễ đi nhất. Nó là lộ trình thông minh nhất, giúp bạn hòa mình vào môi trường tự nhiên mà không làm các loài vật cảnh giác.
Lựa chọn một đường tiếp cận tốt ảnh hưởng trực tiếp đến kết quả của bạn. Một sai lầm nhỏ trong quá trình di chuyển cũng đủ để báo động cho mọi sinh vật trong khu vực, khiến chúng lẩn trốn hoặc thay đổi hành vi tự nhiên.
Trong săn bắn, việc tiếp cận mà không bị phát hiện là yếu tố sống còn. Động vật hoang dã có các giác quan cực kỳ nhạy bén, đặc biệt là khứu giác, thính giác và thị giác. Nếu con mồi phát hiện ra sự hiện diện của bạn, chúng sẽ ngay lập tức bỏ chạy. Một đường tiếp cận được tính toán kỹ lưỡng giúp bạn:
• Giữ yếu tố bất ngờ, tăng cơ hội tiếp cận con mồi ở cự ly hiệu quả.
• Tránh để lại mùi hương cơ thể trên đường đi, đặc biệt khi bạn di chuyển ngược chiều gió.
• Giảm thiểu tiếng động từ bước chân, cành cây gãy hoặc trang bị va chạm vào nhau.
Khi cưỡi ngựa để quan sát hoặc chụp ảnh động vật hoang dã, mục tiêu cũng tương tự. Bạn muốn đến gần các loài vật mà không làm chúng sợ hãi. Con ngựa giúp che giấu một phần hình dáng và mùi của con người, nhưng lộ trình di chuyển vẫn rất quan trọng.
• Một đường tiếp cận tốt giúp bạn và ngựa di chuyển êm ái, tận dụng địa hình để che khuất.
• Bạn sẽ có cơ hội quan sát hành vi tự nhiên của động vật khi chúng không cảm thấy bị đe dọa.
• Đảm bảo an toàn cho cả bạn và ngựa bằng cách tránh các địa hình nguy hiểm, dốc đứng hoặc sình lầy.
Việc lập kế hoạch cho một đường tiếp cận đòi hỏi bạn phải nghiên cứu kỹ lưỡng khu vực. Bạn cần xem xét nhiều yếu tố để tạo ra một lộ trình tối ưu.
• Hướng gió (Wind Direction): Đây là yếu tố quan trọng nhất. Bạn phải luôn di chuyển ngược chiều gió để mùi hương của bạn bị thổi ra phía sau, cách xa khu vực của con mồi. Hãy kiểm tra dự báo gió và chuẩn bị các lộ trình thay thế cho các hướng gió khác nhau.
• Địa hình (Terrain): Tận dụng các yếu tố tự nhiên để che chắn. Di chuyển dọc theo các lòng suối cạn, các gờ đất hoặc trong các khu vực cây cối rậm rạp giúp che giấu hình ảnh và âm thanh. Tránh đi trên đỉnh đồi hoặc các khu vực trống trải nơi bạn dễ bị phát hiện từ xa.
• Tiếng ồn (Noise): Chọn bề mặt di chuyển ít gây tiếng động. Nền đất ẩm, lá cây mềm sẽ tốt hơn cành cây khô, sỏi đá hoặc lá khô giòn. Bước đi chậm và có chủ đích để giảm thiểu âm thanh.
• Tầm nhìn (Visibility): Lên kế hoạch di chuyển vào những thời điểm ánh sáng yếu như sáng sớm hoặc chiều muộn. Ánh sáng yếu giúp bạn ẩn mình tốt hơn. Luôn chú ý để không tạo bóng trên nền trời khi di chuyển trên các đường mòn trên cao.
Mặc dù hoạt động săn bắn thể thao tại Việt Nam có quy định chặt chẽ, các nguyên tắc về đường tiếp cận vẫn được áp dụng rộng rãi trong các hoạt động dã ngoại chuyên sâu như chụp ảnh động vật hoang dã hoặc thám hiểm.
Ví dụ, khi bạn muốn chụp ảnh đàn nai tại Vườn quốc gia Cát Tiên, thay vì đi thẳng qua trảng cỏ lớn, bạn nên chọn một đường vòng. Lộ trình này đi dọc theo bìa rừng. Bạn sẽ tận dụng được bóng râm và thân cây để che mình. Bạn cũng di chuyển ngược hướng gió thổi từ trảng cỏ vào rừng để đàn nai không ngửi thấy mùi lạ. Kết quả là bạn tiếp cận được gần hơn và có những bức ảnh tự nhiên.
Tương tự, khi cưỡi ngựa khám phá các vùng đồi núi ở Hà Giang, nếu muốn quan sát sơn dương, bạn nên dẫn ngựa đi theo các đường mòn thấp hơn sườn núi. Việc này giúp bạn và ngựa không nổi bật trên đường chân trời và tránh gây tiếng động lớn làm chúng hoảng sợ.
Trang bị phù hợp đóng vai trò quan trọng trong việc thực hiện một đường tiếp cận thành công.
• Giày đi rừng chuyên dụng: Chọn loại giày có đế mềm, bám tốt và không phát ra tiếng động lớn khi di chuyển.
• Quần áo ngụy trang: Giúp bạn hòa lẫn vào môi trường xung quanh, phá vỡ hình dáng con người trong mắt động vật.
• Đèn pin đeo đầu ánh sáng đỏ: Ánh sáng đỏ ít gây chú ý cho động vật và giúp bảo vệ thị lực ban đêm của bạn khi di chuyển trong bóng tối.
• Thiết bị định vị GPS và la bàn: Đảm bảo bạn đi đúng lộ trình đã vạch ra, đặc biệt trong điều kiện thời tiết xấu hoặc địa hình phức tạp.
• Chất khử mùi: Các sản phẩm xịt khử mùi cơ thể và trang bị giúp giảm thiểu tối đa mùi hương của con người.
Làm thế nào để xác định hướng gió tại thực địa?
Bạn dùng bột phấn chuyên dụng, một sợi chỉ nhẹ, hoặc quan sát hướng lay động của ngọn cỏ và lá cây.
Có cần nhiều đường tiếp cận cho cùng một vị trí không?
Có, bạn nên chuẩn bị vài đường tiếp cận khác nhau để lựa chọn tùy thuộc vào hướng gió thay đổi trong ngày.
Nên đến vị trí quan sát trước bao lâu?
Bạn nên đến vị trí trước ít nhất 30 đến 60 phút so với thời điểm động vật hoạt động mạnh nhất để môi trường kịp ổn định lại.
Để chuẩn bị tốt nhất cho chuyến đi, bạn có thể xem các loại giày đi rừng, quần áo ngụy trang và thiết bị định vị tại WeTrek.vn.