Lọc cát – sỏi (Sand-Gravel Filter) là gì?

Ngày cập nhật 01/02/2026 04:47 PM - 15 lượt xem

Lọc cát – sỏi (Sand-Gravel Filter) là kỹ thuật sinh tồn dùng sỏi, cát, than củi để loại bỏ cặn bẩn và tạp chất, làm trong nước trước khi đun sôi.

Tại sao Lọc cát – sỏi lại quan trọng trong kỹ năng sinh tồn?

Trong các tình huống sinh tồn ngoài tự nhiên, việc tìm thấy nguồn nước sạch là ưu tiên hàng đầu. Nguồn nước bạn tìm thấy ở sông, suối, hay ao hồ thường chứa nhiều cặn bẩn, lá cây, bùn đất và các vi sinh vật. Uống trực tiếp nguồn nước này gây ra các bệnh về đường ruột, tiêu chảy, hoặc nhiễm ký sinh trùng, dẫn đến mất nước và suy kiệt sức lực nhanh chóng.

Bộ Lọc cát – sỏi (Sand-Gravel Filter) tự chế là một giải pháp sơ cứu hiệu quả. Nó giúp loại bỏ các tạp chất vật lý có thể nhìn thấy, làm cho nước trong hơn. Quá trình này được gọi là làm sạch sơ bộ (pre-filtration). Nước sau khi qua bộ lọc này vẫn cần được đun sôi để tiêu diệt hoàn toàn vi khuẩn, virus và các mầm bệnh siêu nhỏ. Kỹ thuật này không yêu cầu các thiết bị hiện đại, bạn hoàn toàn tạo ra nó từ những vật liệu có sẵn trong tự nhiên.

Cấu tạo của một bộ Lọc cát – sỏi (Sand-Gravel Filter) tự chế

Một bộ lọc sinh tồn cơ bản hoạt động dựa trên nguyên tắc cho nước chảy qua nhiều lớp vật liệu có kích thước từ lớn đến nhỏ. Mỗi lớp sẽ giữ lại các loại cặn bẩn tương ứng. Cấu trúc một bộ lọc tiêu chuẩn gồm các lớp sau, xếp từ dưới lên:

• Lớp vải lọc (Filtering cloth): Lớp dưới cùng, thường là một mảnh vải sạch từ áo phông, khăn rằn, hoặc một búi cỏ mịn. Lớp này ngăn các vật liệu lọc bên trên không bị trôi ra ngoài.

• Than củi (Charcoal): Lớp than củi nghiền nhỏ giúp khử mùi, vị lạ và hấp thụ một số hóa chất, tạp chất hữu cơ. Bạn lấy than từ củi đã cháy hết trong đống lửa trại.

• Cát mịn (Fine sand): Lớp cát mịn có tác dụng giữ lại các hạt cặn nhỏ li ti mà lớp sỏi và than không lọc được.

• Cát thô (Coarse sand): Lớp cát thô nằm trên lớp cát mịn, giúp lọc các hạt cặn lớn hơn.

• Sỏi nhỏ (Fine gravel): Giữ lại các mảnh vụn, lá cây nhỏ và các vật thể lơ lửng khác.

• Sỏi lớn (Coarse gravel): Lớp trên cùng, có tác dụng ngăn các mảnh rác lớn như lá cây, cành cây khô lọt vào bộ lọc và làm phân tán dòng nước chảy xuống đều hơn.

Hướng dẫn cách làm Lọc cát – sỏi (Sand-Gravel Filter) từng bước

Bạn có thể tự tạo một bộ lọc nước sinh tồn chỉ với vài bước đơn giản. Dụng cụ chứa có thể là một chai nhựa rỗng, một đoạn ống tre, hoặc thậm chí một mảnh vỏ cây cuộn lại.

Bước 1: Chuẩn bị vật chứa

Dùng một chai nhựa và cắt bỏ phần đáy. Đục một lỗ nhỏ trên nắp chai để nước thoát ra. Nếu không có chai, bạn tìm một ống tre rỗng hoặc tự chế một cái phễu từ vỏ cây.

Bước 2: Tìm và làm sạch vật liệu lọc

Bạn cần tìm sỏi, cát và than củi. Sỏi và cát thường có nhiều ở ven suối. Than củi lấy từ lửa trại đã tàn. Rửa sạch sỏi và cát bằng một ít nước sạch để loại bỏ bùn đất bám bên ngoài.

Bước 3: Xếp các lớp vật liệu

Lật ngược chai nhựa, phần miệng chai hướng xuống dưới. Xếp các lớp vật liệu vào chai theo thứ tự ngược lại với dòng chảy của nước:

1. Lót một lớp vải ở miệng chai.

2. Đổ một lớp than củi đã đập nhỏ.

3. Đổ một lớp cát mịn.

4. Đổ một lớp cát thô.

5. Đổ một lớp sỏi nhỏ.

6. Đổ một lớp sỏi lớn lên trên cùng.

Mỗi lớp nên dày khoảng 5-7 cm. Bạn có thể dùng cỏ hoặc lá cây sạch để ngăn cách giữa các lớp, tránh chúng bị trộn lẫn vào nhau.

Bước 4: Chạy thử bộ lọc

Trước khi lọc nước để dùng, bạn nên đổ một ít nước vào bộ lọc và để nó chảy qua. Lần nước đầu tiên sẽ có màu đen do bụi than. Hãy đổ nước liên tục cho đến khi dòng nước chảy ra trong hơn.

Bước 5: Lọc nước và đun sôi

Bây giờ, bạn từ từ đổ nước cần lọc vào bộ lọc. Hứng nước đã lọc vào một vật chứa sạch. Nước chảy ra sẽ trong hơn đáng kể. Quan trọng nhất, bạn phải đun sôi nước này trong ít nhất 1 phút trước khi uống để tiêu diệt toàn bộ vi sinh vật gây hại.

Lưu ý quan trọng khi sử dụng Lọc cát – sỏi trong tự nhiên

• Không loại bỏ virus và hóa chất: Bộ lọc này chỉ loại bỏ cặn bẩn vật lý. Nó không thể loại bỏ virus, vi khuẩn, hoặc các chất hóa học hòa tan như thuốc trừ sâu. Đun sôi là bước bắt buộc.

• Chọn nguồn nước tốt nhất có thể: Ưu tiên lấy nước từ các dòng suối chảy, tránh nước tù đọng. Nước càng trong thì bộ lọc của bạn càng hoạt động hiệu quả và lâu bị tắc.

• Bảo vệ môi trường: Khi thu thập vật liệu, hãy lấy một cách có ý thức. Không đào bới làm xói mòn bờ suối. Sau khi dùng xong, hãy trả lại sỏi, cát về vị trí cũ và mang chai nhựa (nếu có) ra khỏi rừng. Thực hành nguyên tắc Không để lại dấu vết (Leave No Trace) để bảo vệ thiên nhiên.

Kỹ năng tạo bộ Lọc cát – sỏi (Sand-Gravel Filter) là một kiến thức sinh tồn cơ bản và hữu ích. Nó giúp bạn có được nguồn nước an toàn hơn trong các tình huống khẩn cấp, đồng thời giúp bạn kết nối sâu hơn với thiên nhiên. Tuy nhiên, để chuẩn bị tốt hơn cho các chuyến đi, bạn nên có một bộ lọc nước chuyên dụng.

Các câu hỏi thường gặp (FAQ)

Lọc cát – sỏi có làm nước uống được ngay không?

Không, bạn phải đun sôi nước sau khi lọc để diệt hoàn toàn vi khuẩn và virus.

Than củi có tác dụng gì trong bộ lọc?

Than củi giúp hấp thụ một số tạp chất hữu cơ, hóa chất và khử các mùi vị không mong muốn trong nước.

Tôi có thể dùng loại vải nào để lót đáy bộ lọc?

Bạn có thể dùng bất kỳ mảnh vải sạch nào như một góc áo phông, khăn rằn, hoặc thậm chí một lớp cỏ dày và sạch.

Xem các bộ lọc nước chuyên dụng tại WeTrek.vn.

Chia sẻ bài viết:
Showroom
Bài viết cùng chuyên mục
Góc bắt nước (Catch Angle) là gì?

Góc bắt nước (Catch Angle) là gì?

What is Catch Angle? This paddle blade angle at stroke start drives your kayak or SUP. Optimize your Catch Angle for strong propulsion, stability, and less injury risk. Improve your paddling.
Máy đo công chèo (erg) (Ergometer (Erg)) là gì?

Máy đo công chèo (erg) (Ergometer (Erg)) là gì?

Ergometer giúp bạn đo công suất, cải thiện kỹ thuật chèo, nâng cao thể lực cho kayak, SUP. Tập luyện erg còn góp phần bảo vệ môi trường, giúp bạn chèo thuyền có trách nhiệm hơn.
Thiết lập thuyền (trim) (Boatset) là gì?

Thiết lập thuyền (trim) (Boatset) là gì?

Bạn cân bằng trọng lượng trên thuyền kayak, SUP, canoe bằng cách thiết lập trim. Thuyền bạn sẽ ổn định, di chuyển hiệu quả và an toàn hơn. Tối ưu hóa hiệu suất chèo của bạn.
Đường công lực (Power Curve) là gì?

Đường công lực (Power Curve) là gì?

Đường công lực mô tả quỹ đạo tối ưu của mái chèo trong nước. Kỹ thuật này tạo lực đẩy lớn, tăng hiệu quả, kiểm soát thuyền, giảm chấn thương. Bạn bảo vệ môi trường.
Thiết bị đo nhịp & liên lạc (Cox Box) là gì?

Thiết bị đo nhịp & liên lạc (Cox Box) là gì?

Tìm hiểu Cox Box, thiết bị điện tử cho chèo thuyền đồng đội. Thiết bị này giúp chỉ huy giao tiếp, đo nhịp chèo, tốc độ. Cải thiện hiệu suất, an toàn của đội bạn.
Thuyền đua (shell) (Shell) là gì?

Thuyền đua (shell) (Shell) là gì?

Thuyền đua shell: thuyền chèo thi đấu, dài, hẹp, nhẹ, tối ưu tốc độ. Tìm hiểu cấu tạo, các loại shell và ứng dụng tại Việt Nam.
x
Nhập số điện thoại của bạn để tiếp tục
Nhập mật khẩu 4 chữ số được gửi đến
hoặc