Sữa hang (Moonmilk) là gì?

Ngày cập nhật 04/12/2025 09:35 AM - 108 lượt xem

Sữa hang (Moonmilk) là một chất lắng đọng mềm, màu trắng, giống kem, hình thành trong hang động đá vôi do vi khuẩn phân hủy đá.

Sữa hang (Moonmilk) là gì?

Sữa hang, hay Moonmilk trong tiếng Anh, là một loại trầm tích hang động (speleothem). Không giống như thạch nhũ hay măng đá cứng rắn, sữa hang có kết cấu mềm, ẩm và xốp. Bạn có thể hình dung nó giống như phô mai kem hoặc sữa chua đặc.

Thành phần chính của nó thường là các khoáng chất cacbonat, phổ biến nhất là canxit. Tuy nhiên, cấu trúc của nó không kết tinh thành khối đá cứng do sự hiện diện của vi khuẩn và độ ẩm cao. Khi khô, sữa hang trở thành một loại bột mịn.

Sữa hang hình thành như thế nào?

Quá trình tạo ra sữa hang là một sự kết hợp độc đáo giữa địa chất và sinh học. Nó không chỉ đơn thuần là sự lắng đọng khoáng chất từ nước.

Quá trình này diễn ra theo các bước sau:

• Nước mưa ngấm qua mặt đất, hòa tan khí cacbonic và trở thành một dung dịch axit cacbonic yếu.

• Dung dịch axit này tiếp tục thấm qua các lớp đá vôi (canxi cacbonat), hòa tan đá và mang theo các ion canxi.

• Nước giàu canxi nhỏ giọt vào bên trong hang động. Tại đây, các loại vi khuẩn đặc biệt, như Macromonas, bắt đầu hoạt động.

• Thay vì để các tinh thể canxit liên kết với nhau tạo thành đá cứng, vi khuẩn sẽ phân hủy và chuyển hóa chúng thành một chất sệt, màu trắng.

Độ ẩm cực cao bên trong hang động cũng góp phần ngăn chặn quá trình kết tinh, giữ cho sữa hang luôn ở trạng thái mềm và ẩm.

Tìm thấy Sữa hang ở đâu tại Việt Nam?

Việt Nam có hệ thống hang động đá vôi phong phú. Bạn có thể bắt gặp sữa hang ở những nơi có điều kiện phù hợp. Sữa hang thường xuất hiện trên vách, trần hoặc sàn của các hang động đá vôi ẩm ướt.

Một số ví dụ về các khu vực có tiềm năng tìm thấy sữa hang tại Việt Nam bao gồm:

• Vườn quốc gia Phong Nha - Kẻ Bàng: Hệ thống hang động ở đây là môi trường lý tưởng cho sự hình thành của nhiều loại trầm tích, bao gồm cả sữa hang.

• Vịnh Hạ Long và Cát Bà: Các hang động trên các hòn đảo đá vôi, với độ ẩm cao từ biển, cũng là nơi có thể quan sát thấy sữa hang.

• Ninh Bình: Khu vực Tam Cốc - Bích Động hay Tràng An có nhiều hang động ướt, tạo điều kiện cho vi khuẩn và khoáng chất hình thành sữa hang.

Để tìm thấy nó, bạn cần chú ý đến những khu vực ít có luồng gió và luôn ẩm ướt trong hang.

Nguồn gốc tên gọi “Sữa hang”

Cái tên "Moonmilk" (Sữa của mặt trăng) xuất phát từ vẻ ngoài của nó. Dưới ánh sáng của đèn pin, lớp trầm tích này có màu trắng tinh, mềm mại và đôi khi phát quang nhẹ, gợi lên hình ảnh về sữa hoặc ánh trăng. Tên gọi này được ghi nhận lần đầu tiên vào thế kỷ 16. Khi đó, người ta tin rằng nó kết tinh từ ánh sáng của mặt trăng và các vì sao.

Trong quá khứ, sữa hang từng được sử dụng trong y học dân gian để chữa trị một số bệnh. Tuy nhiên, ngày nay các nhà khoa học đã xác định đây là một niềm tin không có cơ sở khoa học và không khuyến khích sử dụng.

Tầm quan trọng và quy tắc ứng xử

Sữa hang không chỉ là một cảnh quan đẹp. Nó còn là một đối tượng nghiên cứu khoa học quan trọng. Việc phân tích sữa hang giúp các nhà khoa học hiểu thêm về hệ vi sinh vật trong hang động, điều kiện khí hậu cổ đại và quá trình hình thành địa chất.

Vì sữa hang là một hệ sinh thái cực kỳ mỏng manh, bạn cần tuân thủ nghiêm ngặt các quy tắc khi khám phá hang động:

• Không chạm vào: Dầu và vi khuẩn từ tay người có thể phá hủy cấu trúc của sữa hang và làm thay đổi môi trường sống của các vi sinh vật.

• Giữ khoảng cách: Di chuyển cẩn thận để không va chạm hay làm rơi các vật dụng vào khu vực có sữa hang.

• Không lấy mẫu vật: Việc lấy sữa hang ra khỏi môi trường tự nhiên là hành vi phá hoại và vi phạm nguyên tắc bảo tồn.

Bảo vệ sữa hang chính là bảo vệ giá trị nguyên vẹn của hang động cho thế hệ sau.

FAQ - Câu hỏi thường gặp

Sữa hang có ăn được không?

Không, sữa hang không phải là thực phẩm và có thể chứa các vi sinh vật không an toàn.

Tại sao không nên chạm vào sữa hang?

Việc chạm vào có thể phá hủy cấu trúc mỏng manh và làm ô nhiễm hệ sinh thái độc đáo của hang động.

Sữa hang khác gì thạch nhũ?

Sữa hang là một chất lắng đọng mềm và ẩm, còn thạch nhũ là các thành tạo đá cứng và rắn chắc.

Khám phá hang động đòi hỏi sự chuẩn bị kỹ lưỡng về kiến thức và trang bị. Để quan sát an toàn sữa hang và các vẻ đẹp khác trong hang tối, một chiếc đèn pin đội đầu chất lượng là vật dụng không thể thiếu. Xem các mẫu đèn pin đội đầu chuyên dụng cho dã ngoại và khám phá tại WeTrek.vn.

Chia sẻ bài viết:
Showroom
Bài viết cùng chuyên mục
Góc bắt nước (Catch Angle) là gì?

Góc bắt nước (Catch Angle) là gì?

What is Catch Angle? This paddle blade angle at stroke start drives your kayak or SUP. Optimize your Catch Angle for strong propulsion, stability, and less injury risk. Improve your paddling.
Máy đo công chèo (erg) (Ergometer (Erg)) là gì?

Máy đo công chèo (erg) (Ergometer (Erg)) là gì?

Ergometer giúp bạn đo công suất, cải thiện kỹ thuật chèo, nâng cao thể lực cho kayak, SUP. Tập luyện erg còn góp phần bảo vệ môi trường, giúp bạn chèo thuyền có trách nhiệm hơn.
Thiết lập thuyền (trim) (Boatset) là gì?

Thiết lập thuyền (trim) (Boatset) là gì?

Bạn cân bằng trọng lượng trên thuyền kayak, SUP, canoe bằng cách thiết lập trim. Thuyền bạn sẽ ổn định, di chuyển hiệu quả và an toàn hơn. Tối ưu hóa hiệu suất chèo của bạn.
Đường công lực (Power Curve) là gì?

Đường công lực (Power Curve) là gì?

Đường công lực mô tả quỹ đạo tối ưu của mái chèo trong nước. Kỹ thuật này tạo lực đẩy lớn, tăng hiệu quả, kiểm soát thuyền, giảm chấn thương. Bạn bảo vệ môi trường.
Thiết bị đo nhịp & liên lạc (Cox Box) là gì?

Thiết bị đo nhịp & liên lạc (Cox Box) là gì?

Tìm hiểu Cox Box, thiết bị điện tử cho chèo thuyền đồng đội. Thiết bị này giúp chỉ huy giao tiếp, đo nhịp chèo, tốc độ. Cải thiện hiệu suất, an toàn của đội bạn.
Thuyền đua (shell) (Shell) là gì?

Thuyền đua (shell) (Shell) là gì?

Thuyền đua shell: thuyền chèo thi đấu, dài, hẹp, nhẹ, tối ưu tốc độ. Tìm hiểu cấu tạo, các loại shell và ứng dụng tại Việt Nam.
x
Nhập số điện thoại của bạn để tiếp tục
Nhập mật khẩu 4 chữ số được gửi đến
hoặc