Ước lượng khoảng cách (Range Estimation) là gì?

Ước lượng khoảng cách là kỹ năng xác định cự ly từ vị trí của bạn đến chủ thể, giúp nhiếp ảnh gia chọn ống kính, lấy nét và bố cục khung hình chính xác.

Trong nhiếp ảnh phong cảnh và du lịch, việc xác định đúng khoảng cách ảnh hưởng trực tiếp đến chất lượng kỹ thuật và nghệ thuật của tác phẩm. Kỹ năng này không chỉ dành cho các tay súng bắn tỉa. Nó là một công cụ thiết yếu cho các nhiếp ảnh gia khi tác nghiệp ngoài trời. Việc làm chủ kỹ năng này mang lại nhiều lợi thế cụ thể.

Các lợi ích chính bao gồm:

• Lựa chọn tiêu cự ống kính (Focal Length): Bạn biết khi nào cần dùng ống kính góc rộng để thu toàn cảnh hùng vĩ của đèo Mã Pí Lèng, hoặc khi nào cần ống kính tele để đặc tả một chiếc thuyền độc mộc giữa lòng hồ Ba Bể. Ước lượng sai khoảng cách dẫn đến việc mang nhầm thiết bị hoặc bỏ lỡ khoảnh khắc.
• Lấy nét chính xác (Accurate Focusing): Đối với các kỹ thuật chụp yêu cầu lấy nét tay như chụp dải ngân hà ở sa mạc Mũi Dinh hoặc phơi sáng dòng thác ở Bản Giốc, bạn cần xác định điểm lấy nét ở vô cực hoặc một khoảng cách cụ thể. Ước lượng khoảng cách giúp bạn xoay vòng nét đến đúng vị trí nhanh chóng, ngay cả trong điều kiện thiếu sáng.
• Tối ưu bố cục (Composition): Kỹ năng này giúp bạn sắp xếp các lớp tiền cảnh, trung cảnh và hậu cảnh một cách có chủ đích. Bạn sẽ quyết định được vị trí đặt máy để một tảng đá ở tiền cảnh trông đủ lớn so với ngọn núi ở phía xa, tạo chiều sâu cho bức ảnh chụp tại Vườn quốc gia Cát Bà.
• Vận hành flycam an toàn: Khi quay phim bằng flycam ở Hang Múa (Ninh Bình), bạn cần ước lượng khoảng cách đến các vách núi, đường dây điện hoặc các vật cản khác để tránh va chạm. Nó cũng giúp bạn giữ flycam trong tầm nhìn và tuân thủ các quy định về khoảng cách bay an toàn.

Nhiếp ảnh gia và nhà làm phim ngoài trời sử dụng nhiều phương pháp khác nhau, từ các kỹ thuật thủ công đến việc áp dụng công nghệ hiện đại. Mỗi phương pháp có ưu điểm riêng và phù hợp với các tình huống tác nghiệp khác nhau.

Sử dụng công cụ trên máy ảnh và ống kính

Nhiều thiết bị nhiếp ảnh chuyên dụng có sẵn các tính năng hỗ trợ xác định khoảng cách. Bạn nên tìm hiểu và tận dụng chúng. Thước đo khoảng cách (Distance Scale) trên thân ống kính cho bạn biết khoảng cách mà ống kính đang lấy nét. Công cụ Focus Peaking trên máy ảnh mirrorless làm nổi bật các vùng nét nhất trong khung hình, giúp bạn lấy nét tay chính xác vào chủ thể mong muốn.

Phương pháp so sánh trực quan (Visual Comparison)

Phương pháp này dựa vào việc so sánh chủ thể cần đo với một vật thể khác mà bạn đã biết kích thước. Ví dụ, khi chụp ảnh ruộng bậc thang ở Mù Cang Chải, nếu bạn thấy một người nông dân (cao khoảng 1.6m) trong khung hình, bạn có thể dựa vào kích thước tương đối của họ để ước lượng khoảng cách từ bạn đến họ và các đối tượng xung quanh.

Phương pháp dùng bước chân hoặc ngón tay cái

Đối với các khoảng cách gần, bạn có thể dùng bước chân để đo. Mỗi bước chân của người trưởng thành dài khoảng 70-80cm. Kỹ thuật này hữu ích khi bạn cần đo khoảng cách để đặt đèn hoặc các thiết bị phụ trợ. Với khoảng cách xa hơn, bạn có thể dùng phương pháp ngón tay cái. Bạn duỗi thẳng tay, giơ ngón cái lên và nhắm vào chủ thể. Sau đó, bạn lần lượt nhắm mắt trái và mắt phải. Hình ảnh ngón tay cái sẽ "nhảy" một khoảng cách so với chủ thể. Bạn nhân khoảng cách "nhảy" đó với 10 để ra khoảng cách ước tính đến chủ thể.

Sử dụng công nghệ hỗ trợ

Công nghệ cung cấp các công cụ đo đạc chính xác. Các ứng dụng bản đồ như Google Maps cho phép bạn đo khoảng cách giữa hai điểm bất kỳ. Máy đo khoảng cách bằng laser (Laser Rangefinder) là một thiết bị chuyên dụng cho kết quả nhanh và chính xác. Khi sử dụng flycam, ứng dụng điều khiển thường hiển thị trực tiếp khoảng cách và độ cao của thiết bị so với người điều khiển, giúp bạn kiểm soát chuyến bay tốt hơn.

Hãy hình dung một hành trình nhiếp ảnh 4 ngày 3 đêm tại Hà Giang vào mùa lúa chín tháng 9. Kỹ năng ước lượng khoảng cách sẽ được áp dụng xuyên suốt.

Khi lên kế hoạch, bạn dùng bản đồ để ước lượng quãng đường di chuyển giữa các điểm săn ảnh như Cột cờ Lũng Cú, Dinh thự họ Vương và hẻm Tu Sản. Điều này giúp bạn phân bổ thời gian hợp lý để đến điểm chụp vào đúng "giờ vàng".

Tại một điểm ngắm trên cung đường Đồng Văn, bạn muốn chụp một bức ảnh panorama toàn cảnh dòng sông Nho Quế. Bạn ước lượng khoảng cách đến hẻm Tu Sản là khoảng 2-3km. Dựa vào đó, bạn quyết định chọn ống kính 24-70mm thay vì ống kính tele 70-200mm để lấy được trọn vẹn sự hùng vĩ của cảnh quan.

Để bay flycam quay cảnh thuyền đi trên sông Nho Quế, bạn cần tuân thủ quy định an toàn. Bạn ước lượng khoảng cách từ vị trí cất cánh đến giữa dòng sông để đảm bảo flycam luôn trong tầm kết nối tín hiệu ổn định, tránh bay quá xa gây mất kiểm soát. Các thông số trên màn hình điều khiển sẽ xác nhận lại ước tính của bạn.

Trong chuyến đi, bạn cần bảo quản thiết bị cẩn thận. Pin máy ảnh và flycam nên được cất trong hộp chống sốc, tránh va đập trên những cung đường gập ghềnh. Bạn cũng cần tôn trọng văn hóa địa phương, xin phép trước khi chụp ảnh chân dung người dân tộc thiểu số và không làm ảnh hưởng đến môi trường tự nhiên.

Làm sao để cải thiện kỹ năng ước lượng khoảng cách?

Bạn cần luyện tập thường xuyên bằng cách đoán khoảng cách rồi dùng ứng dụng hoặc máy đo để kiểm tra lại.

Ước lượng khoảng cách có giúp bay flycam an toàn hơn không?

Có, nó giúp bạn tuân thủ quy định về tầm bay, tránh va chạm và đảm bảo tín hiệu kết nối ổn định.

Xem thêm các thiết bị hỗ trợ nhiếp ảnh ngoài trời tại WeTrek.vn.